محوریت فناوری در دیپلماسی نوین
هرچند تمرکز این سفر بر کشورهای عربی معطوف بود، اما پیامدهای آن فراتر از مرزهای خلیج فارس گسترش خواهد یافت. با چشمداشت به تغییر وضعیت کنونی افغانستان و ظهور فرصتهایی جدید در حوزه فناوری اطلاعات و سرمایه انسانی جوان، در صورت تحقق یک دگرگونی سیاسی و استقرار نظامی دموکراتیک و توسعهمحور، افقهای تازهای برای همکاریهای منطقهای در عرصه هوش مصنوعی در میان کشورهای در حال توسعه گشوده خواهد شد.
علی فرهنگ: دیتاساینتست
سفر اخیر دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالات متحده آمریکا، به کشورهای خلیج فارس، به ویژه عربستان سعودی و امارات متحده عربی، تنها یک دیدار دیپلماتیک نبود، بلکه نقطه عطفی در تعاملات فناورانه آمریکا با خاورمیانه به شمار میرود. در محور این دیدارها، نقش فزاینده و تعیینکننده متخصصان هوش مصنوعی (AI) در تحکیم مناسبات استراتژیک و توسعه همکاریهای بینالمللی در حوزه فناوری برجسته بود.
محوریت فناوری در دیپلماسی نوین
در حالی که تنشهای ژئوپلیتیکی میان آمریکا و چین بر سر برتری در عرصه فناوری روز به روز افزایش مییابد، سفر ترامپ به منطقه حامل پیام روشنی بود: خاورمیانه برعلاوه شریک دیپلماتیک به شریک کلیدی واشنگتن در توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی نیز تبدیل خواهد شد. در جریان این سفر، قراردادهای چند میلیارد دالری در حوزه زیرساختهای AI، مراکز داده، و تأمین نیمهرساناها میان شرکتهای آمریکایی مانند Nvidia و AMD با بازیگران منطقهای چون شرکت اماراتی G42 به امضا رسید.
نقش فعالین و متخصصان AI در تصمیمسازیها
در این سفر، متخصصان برجسته هوش مصنوعی در قالب تیم مشاوران رییسجمهور، از جمله سریرام کریشنان، نقش فعالی در تدوین سیاستهای جدید ایفا کردند. این مشاورین با هدف ارتقای جایگاه جهانی آمریکا در فناوریهای پیشرفته، بر تسهیل صادرات فناوری به کشورهای دوست، بهویژه کشورهای خلیج، تاکید داشتند و راهکارهایی برای دور زدن موانع قانونی موجود بر سر راه انتقال فناوری ارایه کردند.
خاورمیانه؛ میزبان آینده ابرمرکزهای داده ها
بر اساس توافقات حاصلشده، امارات متحده عربی در همکاری با شرکتهای آمریکایی، طرح احداث یکی از بزرگترین خوشههای مراکز داده جهان را آغاز کرده است که ظرفیت پردازشی آن به بیش از پنج گیگاوات خواهد رسید. این زیرساخت، پایهگذار تولید مدلهای زبانی بومی برای زبان عربی و دیگر زبانهای منطقه خواهد بود.
در عربستان سعودی نیز شرکت تازهتاسیس “Humain” با حمایت صندوق سرمایهگذاری عمومی، ماموریت یافته تا مدلهای هوش مصنوعی چندزبانه را توسعه داده و به رقیبی بالقوه برای غولهای فناوری غربی بدل شود.
پیامدها برای منطقه و افغانستان
گرچه تمرکز این سفر بر کشورهای عربی معطوف بود، اما پیامدهای آن فراتر از مرزهای خلیج فارس گسترش خواهد یافت. با چشمداشت به تغییر وضعیت کنونی افغانستان و ظهور فرصتهایی جدید در حوزه فناوری اطلاعات و سرمایه انسانی جوان، در صورت تحقق یک دگرگونی سیاسی و استقرار نظامی دموکراتیک و توسعهمحور، افقهای تازهای برای همکاریهای منطقهای در عرصه هوش مصنوعی در میان کشورهای در حال توسعه گشوده خواهد شد. اگر افغانستان بتواند از سلطه امارت طالبانی رهایی یابد، ثبات و امنیت نسبی را برقرار کرده و بستری برای رشد و شکوفایی استعدادها در زمینه تکنولوژی فراهم آورد، مشارکت فعال در نقشه تحولات دیجیتال منطقه، نهتنها ممکن، بلکه دستیافتنی خواهد بود.
منابع: Reuters, Wired, Time